Marmara Üniversitesi Teknoloji Fakültesi

Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü


Kontrol Ders Yönetim Sistemi - Control Course Management System
MÜTF Kontrol DYS - MUTF Control CMS



Dikkat!!!
Mutlaka kayıt olurken kullanıcı adınızı öğrenci numaranız olarak giriniz. 
Kullanıcı adı öğrenci no olmayan kullanıcılar sistemden otomatik silinmektedir.

DERSLER BU SAYFANIN ALT TARAFINDA LİSTELENMEKTEDİR.



II.4. Tasarlanan Uzak Laboratuvar Sistemi

Bu tez çalışması varolan sistem kaynaklarının özellikle mühendislik ve fen bilimlerine dönük uygulamalı eğitim yapan kurumların artan talebi karşılaması, öğrencilerin ve eğitim alan mühendis ve mühendis adaylarının kendi bilgisayarlarında eksta araç veya program kullanmaksızın uygulamalı eğitim yaparak maliyetin azaltılmasına dönük bir ürün ortaya çıkarmayı hedef almıştır. Bu açıdan geleneksel yöntemlere bir alternatif oluşturulmak ve daha kolay ve etkili uygulamalı eğitim talebi kapsamında fen, mühendislik buna benzer pek çok farklı alanda eğitimi geliştirmek üzere imkan ve uygulanabilirlik sunması yapılan bu çalışma kapsamında üzerinde durulan ayrı birer unsur olmuştur.

Bu tez çalışması kapsamında, düşük bant genişliğinde haberleşme isterleri bulunan proses kontrol sistemlerinin internet üzerinden izlenebilmesi ve denetlenebilmesi için gerekli laboratuvar altyapı sistemini kapsayacak şekilde, kullanıcı ve prosesler arasındaki iletişimi sağlayacak genel bir sistem çözümü önerilmiş ve çeşitli örnek uygulamalar gerçekleştirilmiştir.

Bu tezin amacı, internet üzerinden gerçek zamanlı bir kontrol laboratuvarı tasarlamak ve öğrencilerin istedikleri yerden, istedikleri zaman internet üzerinden proses kontrol eğitim setlerine bağlanarak kontrol deneyleri için uygulama yapabilecekleri bir laboratuvar ortamı hazırlamaktır.

Bu tez çalışması ile laboratuvarda bulunan donanımlar kullanılarak, mekan sınırlaması olmaksızın pek çok öğrencinin uygulamalı olarak teknik eğitim almaları sağlanacaktır. Bu çalışma uygulaması pek çok fiziksel kontrol eğitim seti üzerinde yapılmıştır. Ancak çalışma teknik eğitimde farklı donanımlar üzerinde kullanılabilecek esnekliğe sahiptir.

Bu çalışmada tasarlanan sistemin mimari alt yapısı bu bölümde detaylı bir şekilde sunulmuştur. Sistemde yer alan kaynaklar donanım ve yazılım alt başlıklarına ayrılmıştır. Sistemde yer alan donanım kaynakları ana sunucu bilgisayarı, iş istasyonları veri toplama kartları ve kontrol eğitimi deney setleridir.

II.4.1. Giriş

Kontrol sistemleri, teknolojinin gelişimi ile özellikle endüstriyel alanlarda önem kazanmıştır. Bir kontrol sistemindeki sürecin işleyişinin, sistem tarafından kendi kendini yönetir biçimde otomatikleşmesi ile endüstriyel otomasyon ve kontrol kavramları ön plana çıkmıştır. Bu sistemlerde bilgisayar önemli bir kontrol elemanıdır. Bu yüzden sistemlerin çoğu bilgisayar ve yerel ağ tabanlıdır [33].

İnternet aracılığı ile fiziksel anlamda ayrı lokasyonda bulunan bir sisteme erişimi mümkün kılarak o sistem üzerinde işlem ve gözlem yapılabilmesini sağlayan bilgisayar yazılımlarına internet tabanlı uygulamalar, internet aracılığı ile erişilerek üzerinde işlem ve gözlem yapılan sistem bir kontrol sistemi ise bu tür sistemlere de internet tabanlı kontrol sistemleri denir (Şekil II. 7) [33].


Şekil II. 7 İnternet tabanlı kontrol sistemleri blok diyagramı [33]

Web (internet) tabanlı kontrol, bir bilgisayar tabanlı kontrol sisteminde gerçekleştirilebilen denetimlerin, sistemin internet erişimine açılması ile bir web sayfası üzerinden gerçekleştirilmesini ifade eder. Böyle bir sistemde veriler, web aracılığı ile sunucu ve istemci cihazlar arasında karşılıklı olarak gönderilir (Şekil II. 8) [119].


Şekil II. 8 Web tabanlı kontrol prensip şeması [33]

Bilgisayar tabanlı kontrol, endüstride oldukça geniş bir kullanım alanına sahiptir. Uygulamalar tek bilgisayarlı bilgisayar tabanlı kontrol sistemlerinden yerel bilgisayar ağı tabanlı kontrol sistemlerine kadar çeşitli büyüklüktedirler. Dağıtık kontrol sistemleri (Distributed control system-DCS) bilgisayar tabanlı kontrol sistemlerine örnek olarak verilebilir. Bilgisayar tabanlı kontrol sistemlerine internet katmanı eklenmesi ile internet tabanlı kontrol sistemleri oluşturulur (Şekil II. 9). Şekilde de görüldüğü gibi bir proses kontrol sistemi yönetim, denetim, ayarlayıcı ve proses olmak üzere dört hiyerarşik katmandan oluşur. Genel veritabanı en üst katman olan yönetim katmanında yer alırken, proses veritabanı bir alt katman olan denetim katmanında yer alır [33].

İnternet tabanlı proses kontrol sistemi, hiyerarşik yapıda bilgisayar tabanlı proses kontrol sistemine internet katmanının eklenmesi ile oluşturulur. İnternet katmanından yönetim, denetim ve ayarlayıcı katmanlarına erişim sağlanabilir [33].


Şekil II. 9 İnternet katmanı eklenmiş bilgisayar tabanlı kontrol sistemi [33]


İnternet tabanlı kontrol sistemi ile kontrol işlemine tabi tutulan fiziksel büyüklük sıcaklık ise bu durumda sistem internet tabanlı sıcaklık kontrol sistemi olarak adlandırılır [33].

Yukarıda verilen mimari bilgiler göz önünde bulundurulduğunda bu çalışmada tasarlanan web tabanlı kontrol sisteminde, her bir prosese ait algılayıcılar vasıtası ile geri besleme değeri ölçülerek DAQ kartı üzerinden iş istasyonu bilgisayarına gönderilmiştir. İş istasyonu bilgisayarı ise internet aracılığıyla sıcaklık bilgisini web sayfasına iletmiştir. Yalnızca geri besleme bilgisi ölçülmemiş, aynı zamanda, web sayfası üzerinden ilgili prosesin kontrolü de gerçekleştirilmiştir. Bu sistemin yapısı Şekil II. 10’de gösterilmiştir.


Şekil II. 10 Web tabanlı kontrol sistemi yapısı

Tasarlanan sistemde bir web kamera cihazı üzerinden web sayfasında prosese ait görüntünün sürekli olarak canlı yayını gerçekleştirilir. Web kamera biriminin yapısı Şekil II. 11’de görülmektedir.


Şekil II. 11 Web tabanlı görüntü aktarımı [119]

Tasarlanan sistem donanım ve yazılım olarak iki kısımda incelenebilir. Donanım kısmında iş istasyonu bilgisayarı, veri toplama (DAQ) kartı, eyleyici sürücü kontrol devresi ve proses transdüser geri besleme elemanı, proses sistemi, eyleyici elemanı ile web kamera düzeneği mevcuttur. Yazılım kısmında ise sunucu programı, kontrol yazılımı, web arayüzü ve görüntü aktarma yazılımı bulunur [119].


    Site duyuruları

    (Henüz hiçbir duyuru gönderilmemiş.)